Γνωριμία με το Μπρόκολο...

Το μπρόκολο και οι ευεργετικές ιδιότητές του λειτουργούν ως ασπίδα για τον οργανισμό

Του ΗΛΙΑ ΚΑΝΤΑΡΟΥ




«Ξαδελφάκι» ή παραλλαγή του κουνουπιδιού, το μπρόκολο ανήκει στην οικογένεια των Σταυρανθών, όπως και το κουνουπίδι, το λάχανο, η ρόκα κ.λπ. Λαχανικό εξαιρετικά πλούσιο σε θρεπτικά συστατικά, καλλιεργήθηκε για πρώτη φορά από τους αρχαίους Ρωμαίους, στους οποίους οφείλει και το όνομά του: broccus, που σημαίνει βλαστάρι. Tελευταία, και ιδίως λόγω των εντυπωσιακών αντικαρκινικών -και όχι μόνο- ιδιοτήτων του, έχει κερδίσει την προτίμηση του καταναλωτικού κοινού. Σε σχήμα μπουκέτου και με ύψος που φτάνει τα 30 - 50 εκ., έχει αποχρώσεις του πράσινου, του κόκκινου ή του μοβ χρώματος. Και, όπως συνιστούν οι επιστήμονες, για να αποκομίσει κανείς τα ευεργετικά οφέλη του (περιέχει βιταμίνες A, B1, C, β-καροτίνη, φυλλικό οξύ, σίδηρο, μαγνήσιο, κάλιο και ασβέστιο), πρέπει να καταναλώνεται τουλάχιστον δύο με τρεις φορές την εβδομάδα.

Λαχανικό του χειμώνα
Σύμφωνα με νέες έρευνες, το μπρόκολο που καλλιεργείται το χειμώνα περιέχει διπλάσια ποσότητα βιταμίνης C σε σύγκριση με αυτό του καλοκαιριού, ίσως γιατί παράγει περισσότερες αντιοξειδωτικές ουσίες για να αμυνθεί απέναντι στο κρύο. Πάντως, η συγκομιδή του αρχίζει από τον Οκτώβριο και στην αγορά το βρίσκει κανείς όλο το χειμώνα μέχρι και τον Απρίλιο. Στην Ελλάδα, πάλι, καλλιεργείται σε διάφορες περιοχές, οι όψιμες όμως παραγωγές (στις αρχές της άνοιξης) προέρχονται κυρίως από τη βόρεια Ελλάδα. Φυτό που ευδοκιμεί σε περιοχές με δροσερό κλίμα, δεν έχει μεγάλες απαιτήσεις σε θερμότητα, ενώ αντίθετα έχει υψηλές απαιτήσεις σε νερό. Ο πιο διαδεδομένος τύπος του φυτού έχει μια κεντρική ανθοκεφαλή και αρκετές πλάγιες, σε αντίθεση με έναν άλλο τύπο που έχει μία μόνο κεντρική ανθοκεφαλή, πιο συμπαγή και κωνικού σχήματος, που μοιάζει με το κουνουπίδι. Οταν οι θερμοκρασίες είναι μεταξύ 15 - 20 βαθμούς Κελσίου, παράγει καλύτερης ποιότητας ανθοκεφαλές, ενώ, όταν είναι άνω των 20 βαθμών Κελσίου, αργεί να μπει στην παραγωγή και έχει χειρότερης ποιότητας ανθοκεφαλές.

Το χρώμα κάνει τη διαφορά
Δεν είναι από τις καλλιέργειες που απαιτούν πολλούς ψεκασμούς με φυτοφάρμακα. Παρ' όλα αυτά, αν θέλουμε, μπορούμε να προμηθευτούμε και βιολογικό, που το βρίσκουμε τόσο στις βιολογικές αγορές όσο και στα εξειδικευμένα καταστήματα. Πάντως, αυτό που πρέπει να προσέχουμε όταν το προμηθευόμαστε είναι οι κεφαλές αφενός να μην έχουν στίγματα και μούχλες και αφετέρου να είναι σφιχτές, σκληρές και με ζωντανό χρώμα, ενώ τα μπουμπούκια τους να είναι κλειστά. Οταν τα μπουμπούκια αρχίζουν να ανοίγουν και το χρώμα των κεφαλών γίνεται κιτρινωπό, τότε σημαίνει ότι δεν είναι φρέσκα. Αν πάλι θέλουμε να το διατηρήσουμε εντός ψυγείου, θα πρέπει να το τυλίξουμε σε πλαστική μεμβράνη. Με αυτό τον τρόπο διατηρείται για 3 - 5 ημέρες. Για μεγαλύτερο διάστημα, το μπρόκολο καταψύχεται, αφού όμως πρώτα το έχουμε ζεματίσει σε καυτό νερό (3 - 4 λεπτά), το έχουμε αφήσει να κρυώσει και το έχουμε σκουπίσει με απορροφητικό χαρτί.

Πάντα στον ατμό
Κατάλληλο είδος διατροφής για παιδιά σε ανάπτυξη, εγκύους καθώς και για όσους βρίσκονται σε δίαιτα, καταναλώνεται ωμό ή ελαφρώς βρασμένο και πάντα στον ατμό. Ετσι, δεν καταστρέφεται το μεγαλύτερο μέρος των βιταμινών και των ιχνοστοιχείων. Και για όσους αποφεύγουν το μπρόκολο εξαιτίας της έντονης μυρωδιάς του, μια χρήσιμη συμβουλή είναι, μαζί με τις κεφαλές, στο βράσιμο να βάλετε και ένα κλωναράκι σέλινο. Οταν πάλι το προσθέτετε στη σαλάτα, μπορείτε πρώτα να το βυθίσετε σε καυτό νερό για δέκα δευτερόλεπτα και αμέσως μετά σε παγωμένο νερό για λίγο. Στραγγίξτε το καλά και είναι έτοιμο να μπει στη σαλάτα.

Αντικαρκινικός παράγοντας
Επιδημιολογικές έρευνες σε όλο τον κόσμο συσχέτισαν την υψηλή διαιτητική πρόσληψη των καροτενοειδών που υπάρχουν σε μεγάλες ποσότητες στο μπρόκολο με μειωμένα επεισόδια καρκίνων του πνεύμονα, του μαστού, του τραχήλου, του δέρματος και του στομάχου. Πέραν της αντικαρκινικής δράσης του, έχει αντιοξειδωτικές ουσίες και είναι επίσης μια εξαιρετική πηγή βιταμίνης C, συμβάλλοντας στην ισχυροποίηση της άμυνας του οργανισμού. Σημαντική είναι επίσης η δράση του στην προστασία από αλλεργικά επεισόδια, περιορίζοντας τη βαρύτητα αλλά και τη διάρκειά τους.